Powołanie Muzeum

W przeddzień 90. rocznicy odzyskania niepodległości, 10 listopada 2008 r. Fundacja Rodziny Józefa Piłsudskiego oraz minister kultury i dziedzictwa narodowego powołali Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku.
Umowę, w obecności Ryszarda Kaczorowskiego, ostatniego Prezydenta Rzeczpospolitej na uchodźstwie, podpisali: córka Marszałka, Jadwiga Piłsudska- Jaraczewska i minister Bogdan Zdrojewski.
Uroczystość odbyła się w dworku „Milusin” w Sulejówku, gdzie w latach dwudziestych Józef Piłsudski mieszkał z rodziną.

Utworzenie Muzeum zwieńczyło lata starań rodziny, Fundacji oraz wielu osób i środowisk o upamiętnienie dokonań Józefa Piłsudskiego. Wypełniło też istniejącą od prawie 70 lat - od rozgrabienia i rozproszenia zbiorów Muzeum Józefa Piłsudskiego w Belwederze - lukę w sferze dziedzictwa narodowego.

Zadaniem powołanej w 2008 r. instytucji kultury jest stworzenie kompleksu muzealno-edukacyjnego na terenie enklawy historycznej w Sulejówku.
Fundacja przekazała na ten cel posiadane grunty, budynki i ponad 1,5 tysiąca pamiątek. Wniosła też wizję i koncepcję przyszłego kompleksu muzealnego.

Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego zobowiązało się zapewnić fundusze na utrzymanie Muzeum i budowę nowego budynku muzealnego z ekspozycją stałą, rewaloryzację istniejących budynków oraz odtworzenie  lasu, parku i ogrodu.

Cele Muzeum

Celem Muzeum Józefa Piłsudskiego jest wszechstronne ukazanie biografii patrioty, żołnierza i męża stanu, a także upowszechnienie w społeczeństwie, szczególnie w młodym pokoleniu, wartości wyznawanych przez Józefa Piłsudskiego. Są nimi: duma narodowa i postawa patriotyczna, poświęcenie w pracy i walce, szacunek dla polskich tradycji, tolerancja dla odmienności narodowych oraz religijnych, gotowość do współdziałania z ludźmi różnych przekonań w imię wartości nadrzędnych – wolności i niepodległości. Muzeum dąży do przedstawienia wyjątkowego doświadczenia narodu polskiego w walce o niepodległość, odbudowie państwowości, tworzeniu nowoczesnego państwa, wyprzedzającego na różnych polach - społecznym, kulturowym, gospodarczym i naukowym – wiele krajów europejskich, np. w kwestiach praw pracowniczych, praw kobiet, powszechnej edukacji, rozwoju nauki i techniki. 

Celem Muzeum jest tworzenie pomostu między historią a dniem dzisiejszym, wyciąganie wniosków z przeszłości, budowanie społeczeństwa obywatelskiego. Działania Muzeum będą zmierzały do zapewnienia zaplecza naukowego dla badaczy, historyków, studentów i uczniów.

Założenia programowe:

1.    Utworzenie na terenie enklawy historycznej w Sulejówku nowoczesnego kompleksu muzealnego, składającego się z nowego budynku muzealno-edukacyjnego mieszczącego ekspozycję stałą i wystawy czasowe, zaplecze oświatowe, salę kinowo-konferencyjną oraz z zabytkowych budynków: dworku „Milusin”, „Willi Bzów” i „Drewniaka”, wraz z przyległym do nich ogrodem i parkiem;

2.    Zbudowanie ekspozycji stałej, która umożliwi ukazanie przeszłości  oraz kształtowanie szacunku dla historii i tradycji, dzięki wykorzystaniu nowoczesnych form wyrazu. Ekspozycja stanowić będzie przestrzeń dla intelektualnego i emocjonalnego przeżywania przeszłości, poprzez:

·         przedstawienie biografii Józefa Piłsudskiego w szerokim kontekście historycznym, na tle epoki. Ścieżki narracji obejmować będą: dzieje narodu po klęsce Powstania Styczniowego, losy zesłańców syberyjskich, kształtowanie się polskich ugrupowań politycznych, różnorodne drogi walki o niepodległość, czyn zbrojny Polaków podczas I wojny światowej, walkę o niepodległość i granice Rzeczypospolitej, w tym wojnę z bolszewicką Rosją, budowę zrębów nowoczesnego państwa (gospodarka, armia, administracja, prawodawstwo, infrastruktura, kultura, oświata i nauka, itd.);

·         wprowadzenie konwencji narracyjnej łączącej eksponaty muzealne z ikonografią, rekonstrukcją i scenografią; prowadzenie narracji w nowoczesnej przestrzeni muzealnej z wykorzystaniem współczesnych technik prezentacyjnych (multimedia, światło, dźwięk, cyberprzestrzeń);

 

·         użycie ideowego i patriotycznego przekazu narracji muzealnej;

·         wykorzystanie nowoczesnych form wyrazu i opisu przeszłości w celu budowania w sposób interaktywny relacji między prezentowanymi wydarzeniami a zwiedzającymi; 

·         zastosowanie dynamicznej i twórczej formy, przekazującej wiedzę poprzez kształtowanie emocji zwiedzających;

·         prezentowanie otwartości, rozumianej jako swobodna wymiana myśli, prezentacji nurtów ideowych, problemów i dylematów polskiego życia na przełomie XIX i XX wieku;

·         wykorzystanie wiedzy i kompetencji naukowej z zachowaniem czytelności przekazu oraz zasady „stopniowania trudności” odpowiednio do poziomu zwiedzających.

3.    Zaadaptowanie na potrzeby kompleksu istniejących zabytkowych budynków: „Drewniaka” (pierwszy domu Piłsudskich w Sulejówku, zakupiony w 1921 r. przez Aleksandrę Piłsudską) i „Willi Bzów” (Adiutantura Naczelnego Wodza, do 1939 r. siedziba Fundacji Pomocy Wdów i Sierot po Poległych Żołnierzach);

4.    Przywrócenie i zachowanie dla przyszłych pokoleń wyjątkowej wartości historycznej i kulturalnej, jaką stanowi dworek „Milusin” - dar żołnierzy dla Naczelnego Wodza. Ukazanie nastroju autentycznego, skromnego wnętrza, pełnego pamiątek osobistych po  Józefie Piłsudskim i jego rodzinie;

5.    Zachowanie unikatowego, zabytkowego terenu bez ingerencji. Stworzenie właściwej relacji między nowoczesnym budynkiem muzealno-edukacyjnym a strefą historyczną z dworkiem „Milusin”;

6.    Wieloaspektowość w ukazywaniu przeszłości, wielofunkcyjność Muzeum, jako miejsca pamięci, nauki, oświaty, kultury i odpoczynku;

7.    Nowoczesność rozumianą również jako propozycję atrakcyjnego spędzania wolnego czasu;

8.    Zachowanie związku z innymi miejscami pamięci narodowej oraz obiektami tworzonego parku kulturowego „Wrota Bitwy Warszawskiej 1920 r.”.